Przeczytaj zanim podpiszesz umowę na projekt architektoniczny!

Jak określić przedmiot i zakres umowy o projekt architektoniczno-budowlany? Na co powinien zwrócić uwagę architekt, a na co inwestor negocjując i podpisując taką umowę? Co ryzykują strony i jak zapewnić sobie symetryczną współpracę?

"A...Symetria Umowy" autorstwa architekta Waldemara Jasiewicza ukazała się w listopadzie br. i od początku wywołuje duże zainteresowanie Czytelników. Trudno się dziwić - jest pierwszą na naszym rynku książką na temat procesu negocjacji i podpisywania umowy o prace projektowe pomiędzy architektami a ich klientami, napisaną przez architekta-praktyka i opartą na autentycznych doświadczeniach polskiego rynku budowlanego.

W słowie wstępnym możemy m.in. przeczytać: "A...Symetria Umowy" to książka prekursorska. W literaturze prawnej, jak i architektonicznej, problem umów o prace architektoniczne praktycznie nie występuje. Nieliczne pozycje poruszające ten problem, pisane są przez prawników, a więc z definicji "nie do czytania dla normalnego człowieka".

Tymczasem problem istnieje. Klienci architekta nie zdają sobie sprawy ze złożoności i stopnia skomplikowania wykonywania zawodu architekta. Z kolei architekci, przez wrodzoną awersję do formalistyki, popełniają błędy natury prawnej, za które przychodzi im słono płacić.

"A...Symetria Umowy" w nietypowy sposób porusza aspekty prawne rządzące negocjacjami przed podpisaniem umowy na projekt architektoniczny. Autor, ze swadą i niezwykle przyjaznym językiem, omawia długą drogę do powstania projektu umowy planowanej inwestycji. Łatwość z jaką czyta się tę książkę zadziwia. Czytelnik praktycznie zapomina, że jej treść porusza i omawia bardzo trudne procesy prawne. Najciekawsze, że autorem jest architekt, a nie prawnik. Całość ilustrują anegdotyczne przykłady nie zawsze uczciwej współpracy pomiędzy architektem a jego klientem. Drastyczne, groteskowe, a czasami smutne w swojej wymowie nie przynoszą chluby żadnej ze stron, ośmieszając i obnażając przy okazji system zamówień publicznych, jak i nowobogacki świat biznesu. Jedno jest pewne. "A…Symetria Umowy" z całą pewnością nie spodoba się wszystkim. Dlaczego? Łatwo można przewidzieć. Z pewnością jest to niemal obowiązkowa pozycja dla wszystkich, którzy cokolwiek mieli, mają, a już z całą pewnością będą mieć cokolwiek wspólnego z usługami projektowymi i to niekoniecznie w specjalności architektonicznej. A więc dla inwestorów, architektów, inżynierów budownictwa, prawników, urzędników, studentów architektury i prawa.

Ciekawostką dla Czytelników są także "złote myśli" - wiele krótkich, wartych zapamiętania porad przygotowanych osobno dla inwestorów (typu: "co myślą sobie architekci"), osobno dla architektów ("co myślą sobie klienci").

I wreszcie najważniejsze: "A...SYMETRIA UMOWY" ZAWIERA WZÓR UMOWY POMIĘDZY ARCHITEKTEM A KLIENTEM. Podsumowaniem książki jest przykładowy wzór uniwersalnej umowy, gwarantującej stronom symetryczną współpracę, bez ryzyka pominięcia istotnych punktów w trakcie negocjacji klient - architekt. Uniwersalność tego wzoru pozwala podpisać diametralnie różne kontrakty nawet na bliźniaczo do siebie podobne typy zleceń. I można to zrobić dla niemal każdego typu obiektów od domku jednorodzinnego zaczynając na spektakularnych zamówieniach o wielomilionowych budżetach kończąc.

Zawarty w książce wzór został w 2006 roku przyjęty przez Izbę Architektów RP jako rekomendowany wzór umowy o wykonanie projektu architektonicznego.

źródło: http://www.meble.pl/

Dobór projektu domu pod kątem estetyki

Wybór projektu pod względem formy architektonicznej, czyli mówiąc ogólnie estetyki - jest sprawą niezwykle indywidualną. Jednak wybór taki, a w zasadzie treść samej oferty projektów, musi uwzględniać kilka obiektywnych kryteriów.
Dom, w przeciwieństwie do mebli czy innych elementów wystroju wnętrza, nie mieści się tylko i wyłącznie w sferze odbioru samych użytkowników, czyli mieszkańców. Ma bowiem stanąć zazwyczaj w sąsiedztwie innych domów i oglądać go będą przechodzący codziennie ulicą przypadkowi ludzie; zostanie też jakoś wkomponowany w istniejący już krajobraz, czyli wpisze się trwale w kontekst znacznie większy od otaczającego go ogródka. Z tego względu architektura domu powinna nawiązywać do charakteru stojących obok budynków, uzupełniać lub poprawiać kompozycję architektury i terenów zieleni znajdujących się w dzielnicy, w której ma powstać.
Wybierając formę architektoniczną domu warto zastanowić się, jak będzie wyglądało jego najbliższe otoczenie np. za lat 10 czy nawet 20 i zadać sobie pytanie, czy wybrany projekt będzie się nam wówczas nadal podobał, czy też popatrzymy na niego z niechęcią, jako na relikt minionej epoki.
Warto wyobrazić sobie nasz dom w ogrodzie, z bujną okalającą go zielenią - czy będzie wtedy ładniejszy, czy też straci na atrakcyjności!? Dom jednorodzinny jest trwałą formą, tworzącą nasze otoczenie. Dlatego należy zadbać, by nie była to forma drażniąca, zakłócająca ład przestrzenny.
Nasze otoczenie ma cechy harmonii tylko wówczas, kiedy jego elementy składowe zmieniają się w ramach naturalnego procesu, który znamionuje ciągłość. Niestety, współczesny krajobraz obfituje w obiekty będące świadectwem świadomej ingerencji w ów naturalny proces kulturowy czy wręcz rewolucji estetycznej, wprowadzonej wbrew tradycyjnej ciągłości. Wszechobecne "słupki polskie", czyli kostki przykryte płaskimi dachami, są jednym z najbardziej niechlubnych przejawów "rewolucji kulturowej", wprowadzonej po II wojnie światowej.
Obecnie mamy szansę odbudować przerwaną ciągłość, powracając w sposób subtelny do tradycji, a także łącząc w równie subtelny sposób elementy tradycji z nowoczesną technologią i potrzebami żyjących dzisiaj ludzi. Możemy tego dokonać, wybierając projekty domów, których zaistnienie w lokalnym krajobrazie poprawi estetykę naszego najbliższego otoczenia.

źródło: http://domy.interia.pl/

Projekty domów a projektowanie domu

Gdy oglądamy gotowe projekty domów musimy zwrócić uwagę na następujące rzeczy:

Dopasowanie projektu do działki. Projekty domów są przygotowywane w wielu wariantach i inaczej wygląda rozmieszczenie pomieszczeń, gdy droga dojazdowa do działki jest od strony północnej, a inaczej od południowej. Warto wybrać takie projekty domów, w których salon jest od strony południowej, niezależnie od umieszczenia drogi dojazdowej.

Przed wybraniem projektu należy uzmysłowić sobie ile i jakie pomieszczenia są nam potrzebne teraz oraz jakie mogą pojawić się potrzeby w przyszłości. Jest to bardzo ważne na samym początku, gdyż jest wiele gotowych projektów domów, a ściśle określone potrzeby wydatnie skrócą czas poszukiwania tego najodpowiedniejszego.

Warto także wcześniej zaznajomić się z planem zagospodarowania tereny oraz innymi szczegółowymi przepisami, które dotyczą tego co można wybudować na naszej działce (wysokość kalenicy, minimalna odległość domu od granic działki, dopuszczalna powierzchnia zabudowy działki (%), kąt nachylenia dachu itd.). Pozwoli to nie tylko dobrać właściwe projekty domów, ale również uniknąć kłopotów z jego zatwierdzeniem.

Gdy już wybierzemy kilka projektów domów, które nam odpowiadają, warto wydrukować sobie i skonsultować zakup z architektem, który później adaptuje dany projekt lub poprowadzi budowę. Architekci bardzo często pomagają w sprawach w których nie mamy doświadczenia.

Adaptacja projektu domu

Adaptacja projektu gotowego jest konieczna aby uzyskać pozwolenie na budowę.
Adaptacja projektu gotowego polega na przystosowaniu go do wymogów prawa budowlanego, związanych z jego lokalizacją na wybranej działce oraz do indywidualnych potrzeb inwestora. Proces adaptacji projektu gotowego można podzielić na dwie części:
Część obowiązkowa:
	dostosowanie zakupionego projektu gotowego - do otrzymanej od Urzędu Miasta lub Gminy "Decyzji o Warunkach Zabudowy i Zagospodarowaniu Terenu" - w przypadku braku Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego, w przypadku gdy ów Plan jest otrzymują Państwo - wypis i wyrys z Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego (zamiast Decyzji),
	dostosowanie zakupionego projektu gotowego - do stref obciążeń konstrukcyjnych,
	sporządzenie projektu zagospodarowania terenu (działki) - z naniesionym projektowanym budynkiem na odpowiedniej mapie geodezyjnej przeznaczonej do celów projektowych,
	pomoc w uzyskaniu wymaganych prawem budowlanym: uzgodnień, opinii, pozwoleń oraz zapewnień od odpowiednich urzędów i instytucji,
	przejęcia przez osobę adaptującą projekt gotowy - funkcji głównego projektanta budynku,
Część dodatkowa:
	dostosowanie projektu do indywidualnych potrzeb Inwestora - zmiany na które została wydana zgoda autora projektu (np. zamiana materiałów budowlanych na inne - wybrane przez Inwestora, technologii wykonania budynku itp.)
Adaptacja może być wykonana jedynie przez osobę do tego uprawnioną.
Natomiast wszystkie zmiany w projekcie gotowym mogą być wykonane w oparciu o zgodę autora projektu.

Jakie zmiany wprowadzić można do zakupinego projektu domu?

Zmiany dozwolone:

• Realizacja w lustrzanym odbiciu.
  
• Zmiany materiałowe z zachowaniem istniejącego układu konstrukcyjnego.
  
• Zmiany niekonstrukcyjne wewnątrz budynku polegające na nowym usytuowaniu ścianek działowych czy otworów drzwiowych.
  
• Zmiany rodzaju pokrycia dachu, bez zmiany kątów pochylenia połaci.
  
• Zmiany powierzchni podpiwniczenia bez zmiany wyniesienia poziomu posadzki parteru (ą0,00) ponad otaczający teren

Inne zmiany tu nie wymienione, jak np. kąty nachylenia połaci dachowych, wysięgu okapów, czy podziałów otworów okiennych, jednakże tylko w przypadku zaleceń konserwatora zabytków, lub wymogów architektury regionalnej.

Wymienione zmiany wprowadza dokonujący adaptacji uprawniony projektant. Warunkiem jest jedynie zachowanie obowiązujących norm i przepisów, ze szczególnym zwróceniem uwagi na odpowiednią nośność i wytrzymałość materiałów, przepisy p/pożarowe, i ochronę cieplną budynku. Natomiast zmiany wyglądu (wielkość i usytuowanie okien i drzwi na elewacjach), bryły budynku (kształt dachu, pochylenie połaci, wystawienie okien, tzw. lukarn) oraz konstrukcji (np. rozpiętość stropów) mogą być dokonane wyłącznie na podstawie udzielonej na piśmie zgody autora projektu.

Dokumentacja budowlana jest bowiem chroniona prawem - podlega przepisom ustawy "O prawie autorskim i prawach pokrewnych" z dn. 04 lutego1994 (Dz.U. Nr 24, poz. 83).

Jak wybrać najlepsze dla mnie projekty?

Stoicie Państwo przed wcale niełatwym wyborem. Jaki dom zbudować? Zazwyczaj towarzyszą tej decyzji silne emocje, ścierają się różne poglądy i opcje, jak w tym ogromie informacji nie dać się podejść oczom, pragnieniom i wyobraźni. Jak projekt zderzy się z rzeczywistością w trakcie budowy. Jak zamieszkać w domu razem ze swoimi marzeniami?

Zacznijmy od poszukania „genius loci”, ducha miejsca. Miejsca gdzie poczujemy się tak jakbyśmy tu wyrośli, miejsca które nawet pachnie znajomo, wspomnieniami. Jak się tu odnajdę po 20 latach. Przecież wtedy dzieci będą właśnie wchodzić w samodzielne życie. Sami staniemy się dziadkami. Musimy poczuć, że tu życie może zatoczyć swoje koło. Wyobraźcie sobie zdjęcia w plenerze, w miejscu gdzie może być ogród, taras czy rabata.

Spróbuj spędzić na działce cały dzień, zobacz jak wschodzi i zachodzi słońce. Pomyśl jak rodzina uniesie nieuniknione doświadczenia, i ile radości wniosą sukcesy twoje i twoich bliskich. Twój dom zacznie żyć wspomnieniami i wypełni się ciepłem. Nie daj się zagłuszyć pędowi życia, spróbuj odpocząć w swoim domu zanim powstanie. Tak wiele rzeczy zobaczysz w nowym świetle. Wiele poradników dostarcza Ci informacji często bardzo użytecznych, i należy je czytać.

Ale kto ma Ci powiedzieć, czy Twój wybór jest słuszny? Ta krótka wędrówka w nastroje, do których tęsknimy na pewno pomoże podjąć słuszną decyzję.

Odnajdź te klimaty w naszych projektach, włożyliśmy w nie wiele serca.

Marek Sojka & Zespół

źródło: http://www.studioprojekt.pl

Projekt domu - podpiwniczony czy nie?

Czy budowa piwnic związana jest z tradycją naszego społeczeństwa? Na pewno nie. Była to potrzeba związana z technologią kotłowni, składu opału i żużlu, pralni, magazynu itp. Obecnie to już przeszłość. Nowe technologie zaoszczędzają nam tych wydatków, a koszty związane z budową tradycyjnej, dobrze wyizolowanej piwnicy porównywalne są z realizacją parteru domu z
fundamentami. Bądźmy więc pragmatyczni i nie wyrzucajmy swoich pieniędzy w "ziemię".